DroneHub GAE kijkt terug op geslaagd eerste jaar

“Drones gaan het dagelijks leven raken”

EELDE-PATERSWOLDE – DroneHub Groningen Airport Eelde kijkt in het eerste bestaansjaar terug op geslaagde projecten. En als het aan het progressieve bedrijf op het terrein van de voormalige Rijksluchtvaartschool ligt is dit pas het begin. In het voorjaar hoopt DroneHub GAE voor het eerst een dronevlucht uit te voeren op het naastgelegen Groningen Airport Eelde. “De ontwikkelingen op het gebied van drones gaan echt heel snel. Uiteindelijk denk ik dat het ons dagelijks leven gaat raken”, vertelt Egbert Swierts (38) van DroneHub GAE en oprichter van de OmniDrones Academy.

Op 20 december 2018 werd het vliegveld van London Gatwick lamgelegd door vliegende indringers: niet door ufo’s uit een ander sterrenstelsel maar door drones; onbemande en op afstand bestuurde luchtvaartuigen. In de toekomst zal de drone veel vaker in het luchtruim opdoemen, verwacht Egbert Swierts van DroneHub GAE, opgericht in 2017. Als het aan hem ligt wordt er een speciaal radarsysteem ontwikkeld dat deze ongewenste bezoekers afstopt zodra de drones verboden territoria binnen vliegen. “Een detectiesysteem dat alarm slaat als een drone het vliegveld nadert, exact kan herleiden waar de drone vliegt en vanuit waar hij wordt bestuurd. Vervolgens kan het systeem de besturing overnemen en de drone terugsturen”. Vooralsnog is dit nog toekomstmuziek. “We onderzoeken momenteel in hoeverre dit mogelijk is”.

Voor veel mensen is een drone nog iets ontastbaar. Het onbemande voertuig is nog geen vaste waarde in het ‘straatbeeld’. DroneHub GAE heeft als doel het aanjagen en accelereren van innovaties van onbemande luchtvaart. Bestuurslid Egbert Swierts heeft een heldere verklaring waarom drones nog geen onderdeel uitmaken van het dagelijks leven: “De technische innovatie gaat harder dan de voorlichting erover en dus de bewustwording ervan. Natuurlijk moeten we met z’n allen wel gaan accepteren dat de drone het dagelijkse leven gaat raken: van woon-werkverkeer en de inspectie van gebouwen en bruggen tot de politie die drones inzet bij opsporingen. Wat er ook echt aankomt zijn drones waarin je reist, maar die je niet bestuurt”.

Zover is het echter nog niet, weet Swierts. Er dienen vele obstakels overwonnen te worden: “De steeds veranderende regelgeving, de infrastructuur en wat vinden we er met elkaar als samenleving van?” Drones toegankelijk maken voor het grote publiek gaat stapsgewijs. Dat overtuigen zal nog niet zo eenvoudig zijn. “Mensen zijn bang om de controle uit handen te geven. Kinderen springen onbevreesd in een autonoom rijdende shuttle, maar ouderen zijn onwennig. Zij zijn gewend om zelf te sturen. De mens maakt meer fouten dan de techniek, alleen willen we dat nog niet accepteren. Ik denk dat een nieuwe generatie het heel normaal gaat vinden om bestuurd te worden en de controle uit handen te geven aan een soort computersysteem”.

Swierts ziet een belangrijke rol weggelegd voor Groningen Airport Eelde op het gebied van innovatie en de ontwikkeling van de drone. Allereerst wordt er hard gewerkt aan de allereerste dronevlucht op de luchthaven. Komend voorjaar moet dit gaan plaatsvinden. “Dat gaat heel interessant worden. We gaan daar echt op inzetten. Als het aan mij ligt dan wordt Groningen-Eelde één van de eerste vliegvelden waar onbemand wordt gevlogen. Maar op dat punt staan we nog lang niet. Veiligheid staat voorop en er zijn nog veel hobbels te nemen. Maar hoe gaaf zou dat zijn?”

Hoewel de ontwikkeling van de drone voor maatschappelijk gebruik nog in een experimentele fase zit, heeft Swierts al een tipje van de sluier gezien: “Het luchtruim gaat veel meer gebruikt worden. De eerste fabrikanten hebben al onbemande, vliegende taxi’s geproduceerd. Ik heb demo’s gezien van Airbus en Boeing met een toestel voor twee á vier passagiers. Net over de grens in Duitsland is de ‘Volocopter’, de eerste bemande volledig elektrische en  computergestuurde helikopter, ontwikkeld”.

Swierts is reeds sinds 2012 bezig met dronevluchten. “Ik heb echt een ‘ondernemerspet’ opgezet. De jaren van spelen heb ik wel achter me gelaten”. Swierts, die lang in het taxiwezen heeft gebivakkeerd, werd ondernemer met de visie dat het taxiverkeer in de toekomst door de lucht zal gaan plaatsvinden. “Dat viel samen met de inspectie van affakkelinstallaties van de NAM via onbemande drones. Vanuit die gedachte zijn we aan de slag gegaan met drones: innovatief en oplossing gericht”.

Toen Swierts begon kwam er net een verbod op het bedrijfsmatig vliegen met drones. “Een slechtere start kon ik me niet wensen”, lacht hij. Swierts wist niet waar hij zijn informatie vandaan moest halen. Veel was nog onbekend en moest hij zelf uitzoeken. “Ik heb me er echt in vastgebeten. In het begin was het alsof je door een bak net gestort beton heenliep. Net als je denkt: ik ben er bijna, werd er weer een nieuwe laag gestort”. En eigenlijk is dat nog steeds zo. “Bovendien komt er in 2019 Europese regelgeving aan voor drones, ook niet zonder consequenties”.

Een vertragende factor is de privacywetgeving. “Meestal hangt er een camera onderaan de drone en de bestuurder ziet wat de drone ziet. Het lastige zit ‘m vooral in het feit dat mensen niet kunnen zien aan wie de drone toebehoort. Als je een cameraman ziet, dan zie je wie erbij die camera hoort. Maar wie hoort erbij een onbemande drone?” Heeft Swierts wellicht een oplossing voor dit vraagstuk paraat? “Je zou er bijvoorbeeld voor kunnen kiezen om alle drones te registeren in een online systeem dat live te volgen is, zodat je kunt opzoeken aan wie de drone toebehoort. O, dat is de drone van buurman Jansen! Op die manier zou je angst bij mensen weg kunnen halen. Mensen zullen moeten accepteren dat de geest uit de fles is en dat we moeten proberen alles in goede banen te leiden”.

Momenteel bouwt DroneHub GAE aan een waterstofdrone. “De gemiddelde drone vliegt 20 minuten met behulp van accu’s. Als je langer wilt vliegen kom je al snel uit bij fossiele brandstoffen en dat is zonde. We willen allemaal blijven vliegen, fossiele brandstof is vanwege het milieuvervuilende aspect niet de oplossing. Op dat gebied valt er nog veel te winnen. Dus hebben wij geëxperimenteerd met waterstof. De waterstof wordt geproduceerd uit groene energie en omgezet in elektriciteit. Er komt, geloof ik, een groot zonnepark op Groningen Airport Eelde, daar zouden wij eventueel gebruik van kunnen maken”. 

Een ander project was het vliegen buiten zicht. “We experimenteerden met een vlucht van het vaste land, Lauwersoog, naar Schiermonnikoog. De drone werd voorgeprogrammeerd, er zat niemand aan de knuppel. Dit project was bedoeld om ervaring op te doen op het gebied van veiligheid, regelgeving en kennisontwikkeling voor de dronesector”. Verder was DroneHub GAE betrokken bij innovatieproject om precisielandbouwtoepassingen toegankelijker te maken voor telers.

De komende jaren zal DroneHub GAE zich in eerste instantie gaan richten op het afronden van twee reeds gestarte projecten (een detectiesysteem en de waterstofdrone) en de eerste onbemande dronevlucht op Groningen Airport Eelde. “We zijn door het vliegveld en de lokale en provinciale politiek goed ontvangen. Zonder hen hadden we niet in deze vorm kunnen bestaan. Stapsgewijs gaan we drones toegankelijk maken voor het grote publiek. OmniDrones Academy heeft een samenwerking met het Noorderpoortcollege: studenten Audiovisueel kunnen ‘Droning’ als deelvak kiezen. De eerste elf dronepiloten zijn opgeleid, in februari start de tweede lichting.

Drones in het dagelijkse leven: science fiction of een reëel toekomstbeeld? We gaan het meemaken. Of niet.